Δεν έχω καμία αμφιβολία ότι η σημερινή ημέρα θα αποδειχθεί ιστορική. Όχι μόνο για την Ουκρανία, αλλά για ολόκληρη την Ευρώπη και κατ’ επέκταση για τον κόσμο.
Η συνάντηση Ζελένσκι με τον Ντόναλντ Τραμπ και αργότερα με τους Ευρωπαίους ηγέτες δεν είναι μια ακόμη διπλωματική τυπικότητα. Είναι ίσως η τελευταία ευκαιρία για να χαραχθεί μια πορεία που θα καθορίσει τις ισορροπίες των επόμενων δεκαετιών. Για να μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας, βρισκόμαστε μπροστά σε ένα νέο 1945, όπου θα αποφασιστεί αν η Ευρώπη θα σταθεί στα πόδια της ή θα παραμείνει δέσμια των διαθέσεων άλλων δυνάμεων.
Στην ουσία, υπάρχουν δύο δρόμοι.
- Ο δρόμος του συμβιβασμού
Το πρώτο σενάριο είναι να αποδεχθεί ο Ζελένσκι, τους βασικούς όρους που θέτει η Μόσχα. Δηλαδή, να νομιμοποιήσει την προσάρτηση των ανατολικών εδαφών στην Ρωσία. Αυτό θα αποτελέσει μια κολοσσιαία υποχώρηση, που θα στοιχειώνει για χρόνια την ουκρανική πολιτική ζωή. Ο πρόεδρος της Ουκρανίας θα προσπαθήσει, βεβαίως, να μοιραστεί το βάρος. Ίσως ζητήσει από το κοινοβούλιο να επικυρώσει τη συμφωνία ή ακόμη και να αλλάξει το σύνταγμα. Έτσι θα παρουσιάσει τη συνθηκολόγηση ως θεσμική αναγκαιότητα, όχι ως προσωπική ήττα. Οι Ευρωπαίοι, από την πλευρά τους, θα σπεύσουν να λιάνουν τις γωνίες.
2. Ο δρόμος της αντίστασης
Το δεύτερο σενάριο είναι να επιμείνει ο Ζελένσκι ότι δεν παραχωρεί ούτε σπιθαμή γης. Αυτό σημαίνει συνέχιση του πολέμου, με νέα πακέτα όπλων και χρηματοδότησης. Η πρόεδρος της Κομισιόν έχει ήδη προειδοποιήσει: «Δεν θα παραχωρηθεί έδαφος στη Ρωσία». Ωραία ακούγεται, αλλά κρύβει τεράστιες παγίδες.
Και η μεγαλύτερη απειλή ακούει στο όνομα Τραμπ. Αν αποσύρει την αμερικανική στήριξη, η Ευρώπη θα βρεθεί μόνη της απέναντι σε μια Ρωσία αποφασισμένη και έτοιμη να παίξει μακροπρόθεσμα. Τότε θα δούμε πόσο πραγματικά ενωμένη είναι η Ένωση. Γιατί είναι εύκολο να βγάζεις σκληρές δηλώσεις, αλλά πολύ πιο δύσκολο να βάζεις δισεκατομμύρια και στρατιωτικά μέσα σε έναν πόλεμο χωρίς ορατό τέλος.
Αν φτάσουμε εκεί, η Ευρώπη κινδυνεύει να βυθιστεί σε ένα τέλμα, πολιτικές αντιπαραθέσεις μεταξύ βόρειας και νότιας, ανατολικής και δυτικής Ευρώπης, άνοδος φιλορωσικών κομμάτων και αύξηση της κοινωνικής δυσαρέσκειας. Η Μόσχα γνωρίζει καλά πώς να εκμεταλλεύεται τέτοιες ρωγμές.
Τι διακυβεύεται πραγματικά
Εδώ δεν μιλάμε μόνο για την Ουκρανία. Μιλάμε για το μέλλον της ίδιας της Ευρώπης. Αν υποχωρήσει τώρα, θα αποδεχθεί ότι η μεταπολεμική τάξη πραγμάτων τελείωσε και ότι ο νόμος της ισχύος επιστρέφει. Αν συνεχίσει να αντιστέκεται, θα πρέπει να προετοιμαστεί για δεκαετίες αντιπαράθεσης με τη Ρωσία, με τεράστιο οικονομικό και στρατηγικό κόστος.
Η επιλογή, λοιπόν, είναι σκληρή. Συμβιβασμός και ειρήνη με όρους Μόσχας, ή αντίσταση με αβέβαιο τέλος και τεράστιες θυσίες. Ό,τι κι αν αποφασιστεί, θα γραφτεί στα βιβλία της Ιστορίας ως η στιγμή που η Ευρώπη είτε υπέκυψε είτε επέλεξε να σταθεί όρθια.
Κάντε εγγραφή στο ενημερωτικό μας δελτίο.
