Σε προχωρημένο στάδιο βρίσκονται οι διαβουλεύσεις για τη συμμετοχή της Τουρκίας σε μια υπό διαμόρφωση αμυντική συμφωνία μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν, εξέλιξη που θα μπορούσε να αναδιατάξει τις ισορροπίες ασφαλείας στη Μέση Ανατολή, εν μέσω αυξημένων εντάσεων στον Κόλπο και της αντιπαράθεσης με το Ιράν.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg, οι συνομιλίες ανάμεσα στην Άγκυρα, το Ριάντ και το Ισλαμαμπάντ έχουν εισέλθει σε «προχωρημένο στάδιο», με πηγές να εκτιμούν ότι η επίτευξη συμφωνίας είναι πλέον ιδιαίτερα πιθανή.
Τη σύγκλιση των τριών χωρών επιβεβαιώνει και η κινητικότητα στον τομέα των εξοπλισμών. Όπως μετέδωσε το Reuters, το Πακιστάν βρίσκεται κοντά στην υπογραφή συμφωνίας ύψους 1,5 δισ. δολαρίων για την πώληση οπλικών συστημάτων στον σουδανικό στρατό, ο οποίος υποστηρίζεται πολιτικά και στρατιωτικά από τη Σαουδική Αραβία και την Τουρκία, στον εμφύλιο πόλεμο του Σουδάν απέναντι στις παραστρατιωτικές Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης (RSF), που φέρονται να στηρίζονται από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Στο πλαίσιο της συμφωνίας, το Ισλαμαμπάντ αναμένεται να προμηθεύσει το Χαρτούμ με 10 ελαφρά επιθετικά αεροσκάφη Karakorum-8, περισσότερα από 200 μη επανδρωμένα αεροσκάφη για αποστολές αναγνώρισης και επιθέσεις καμικάζι, καθώς και προηγμένα συστήματα αεράμυνας. Πακιστανός απόστρατος ανώτατος αξιωματικός δήλωσε στο Reuters ότι η συμφωνία θεωρείται «ουσιαστικά κλεισμένη», αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να περιλαμβάνει και μαχητικά JF-17.
Ένα νέο στρατηγικό τρίγωνο
Η προοπτική ενός τριμερούς αμυντικού συμφώνου θα συνέδεε τρεις χώρες με διαφορετικά αλλά συμπληρωματικά πλεονεκτήματα.
Η Σαουδική Αραβία, ενεργειακή υπερδύναμη και μοναδική αραβική οικονομία της G-20, διατηρεί κεντρικό ρόλο στον μουσουλμανικό κόσμο ως θεματοφύλακας της Μέκκας και της Μεδίνας.
Το Πακιστάν είναι το μοναδικό πυρηνικά οπλισμένο μουσουλμανικό κράτος.
Η Τουρκία, με γεωπολιτικό αποτύπωμα σε Ευρώπη και Ασία, διαθέτει τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό στο ΝΑΤΟ.
Παράλληλα, τόσο η Τουρκία όσο και το Πακιστάν εξελίσσονται σε σημαντικούς παραγωγούς και εξαγωγείς οπλικών συστημάτων. Η Άγκυρα έχει προμηθεύσει μη επανδρωμένα αεροσκάφη στην Ουκρανία, ενώ διατηρεί στρατιωτική παρουσία στη Συρία και τη Λιβύη. Το Πακιστάν, αντιμέτωπο με οικονομικές πιέσεις, επιδιώκει να κεφαλαιοποιήσει την αμυντική του τεχνογνωσία, έχοντας ήδη υπογράψει συμφωνία 4 δισ. δολαρίων για πωλήσεις εξοπλισμών στον Λιβυκό Εθνικό Στρατό του Χαλίφα Χαφτάρ.
Ρευστές συμμαχίες στη Μέση Ανατολή
Παρότι το Πακιστάν διατηρεί ιστορικά στενές σχέσεις τόσο με τη Σαουδική Αραβία όσο και με την Τουρκία, οι σχέσεις Άγκυρας–Ριάντ πέρασαν περιόδους έντασης την προηγούμενη δεκαετία. Η στήριξη του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στις εξεγέρσεις της Αραβικής Άνοιξης είχε προκαλέσει δυσφορία στις μοναρχίες του Κόλπου, ενώ Σαουδική Αραβία και ΗΑΕ είχαν βρεθεί απέναντι στην Τουρκία στη Λιβύη και στο πλευρό του Αιγύπτιου προέδρου Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι.
Ωστόσο, οι περιφερειακές ισορροπίες έχουν μεταβληθεί. Η προσέγγιση Άγκυρας–Καΐρου, οι κοινές ανησυχίες για τον πόλεμο στη Γάζα και οι εξελίξεις σε Λίβανο, Συρία και Ιράν έχουν φέρει πιο κοντά παλαιούς αντιπάλους. Από το 2021 και μετά, Τουρκία και Σαουδική Αραβία έχουν σταδιακά αποκαταστήσει τις σχέσεις τους, συγκλίνοντας στρατηγικά σε ζητήματα όπως η Συρία και ο Σουδάν.
Την ίδια στιγμή, οι σχέσεις Ριάντ–Αμπού Ντάμπι δοκιμάζονται, ιδίως στην Υεμένη, όπου η Σαουδική Αραβία έχει στραφεί εναντίον συμμάχων των ΗΑΕ. Μέσα σε αυτό το ρευστό περιβάλλον, η πιθανή τριμερής αμυντική συμφωνία Τουρκίας–Σαουδικής Αραβίας–Πακιστάν θα μπορούσε να αποτελέσει έναν νέο, καθοριστικό πόλο ισχύος στην ευρύτερη περιοχή.
