Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανοίγει επίσημα τη Συνταγματική Αναθεώρηση: Μονιμότητα δημοσίων υπαλλήλων, μη κρατικά πανεπιστήμια, θητεία Προέδρου και «βαθύ κράτος» στο επίκεντρο.
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ξεκίνησε επισήμως τη διαδικασία Συνταγματικής Αναθεώρησης με διάγγελμα προς τον ελληνικό λαό, καλώντας σε ευρύ διάλογο και συναινέσεις για «γενναίες τομές» που θα εκσυγχρονίσουν το Σύνταγμα του 1975 και θα θωρακίσουν τη χώρα απέναντι στις προκλήσεις του 21ου αιώνα.
«Είναι ο καιρός να τολμήσουμε μεγάλες προκλήσεις», δήλωσε ο κ. Μητσοτάκης, υπογραμμίζοντας ότι το Σύνταγμα του 1975, παρότι εξασφάλισε σταθερότητα για 50 χρόνια, ανήκει πλέον στον 20ό αιώνα.
Στόχος είναι μια «σύγχρονη ευρωπαϊκή δημοκρατία» που θα ενισχύει θεσμούς, θα αποκαθιστά την εμπιστοσύνη των πολιτών και θα αντιμετωπίζει νέα δεδομένα όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η κλιματική κρίση.
Ο πρωθυπουργός παρουσίασε τις βασικές κατευθύνσεις της κυβερνητικής πρότασης, η οποία θα κατατεθεί εντός Μαρτίου 2026 μετά από διαβούλευση με την κοινοβουλευτική ομάδα της ΝΔ:
- Άρση μονοπωλίου στην τριτοβάθμια εκπαίδευση (άρθρο 16)
- Ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων
- Μείωση μονιμότητας δημοσίων υπαλλήλων (άρθρο 103)
- Εισαγωγή διαρκούς αξιολόγησης και νέας βάσης για την «αποτελεσματική δημόσια διοίκηση»
- Ποινική ευθύνη υπουργών (άρθρο 86)
- Αποφασιστικότερη συμμετοχή τακτικών δικαστών
- Ενίσχυση ανεξαρτησίας δικαιοσύνης (άρθρο 90)
- Μεγαλύτερος ρόλος δικαστικών λειτουργών στην επιλογή ηγεσίας
- Θητεία προέδρου δημοκρατίας (άρθρο 30) με εξαετής θητεία
- Προστασία περιβάλλοντος (άρθρο 24) και δημοσιονομική ισορροπία
- Δικλίδες κατά λαϊκισμού και υπερδανεισμού
Ο κ. Μητσοτάκης επανέλαβε τη δέσμευσή του κατά του «βαθύ κράτους» και τόνισε ότι η αναθεώρηση θα πρέπει να εγγυάται «μόνιμη δημοσιονομική ισορροπία, συνεπή κυβερνητική δράση και ορθότητα κομματικών υποσχέσεων». Κάλεσε κόμματα και πολίτες σε «εποικοδομητικό προβληματισμό» με «επιχειρήματα ουσίας» και «κοινή ευθύνη», μακριά από «τοξικότητα» και «στείρα κομματική περιχαράκωση».
Η διαδικασία προβλέπεται από το άρθρο 110 του Συντάγματος: απόφαση της Βουλής με 3/5 πλειοψηφία σε δύο ψηφοφορίες για τα αναθεωρητέα άρθρα, και ολοκλήρωση από την επόμενη Βουλή με απόλυτη ή 3/5 πλειοψηφία. Η κυβέρνηση στοχεύει σε ευρεία συναίνεση, ενώ η πρόταση θα αφορά πάνω από 70 άρθρα.
