Γράφει η Αγγελική Σαρικαβάζη
Μια μάνα δεν μετρά τον χρόνο με ρολόγια.
Τον μετρά με ανάσες, με ξενύχτια, με μικρές νίκες και μεγάλους φόβους. Από τη στιγμή που θα κρατήσει για πρώτη φορά το παιδί της στην αγκαλιά της, κάτι μέσα της αλλάζει αθόρυβα, σαν κύμα που απλώνεται χωρίς να κάνει θόρυβο, μα σκεπάζει τα πάντα. Δεν είναι πια μόνο άνθρωπος γίνεται καταφύγιο, γίνεται δρόμος, γίνεται φως.
Τρέχει.
Πάντα τρέχει.
Όχι απαραίτητα με τα πόδια, αλλά με την καρδιά.
Τρέχει να προλάβει τον πυρετό πριν ανέβει, το δάκρυ πριν κυλήσει, τον φόβο πριν ριζώσει.
Τρέχει να είναι εκεί πριν καν τη φωνάξουν. Γιατί μια μάνα ακούει ακόμα κι αυτά που δεν λέγονται.
Διαβάζει τα μάτια, τις σιωπές, τις μικρές αλλαγές στον τόνο της φωνής.
Ξέρει.
Και κουράζεται.
Μα δεν το λέει.
Η κούραση γίνεται ένα σιωπηλό βάρος στους ώμους της, ένα βάρος που κουβαλά χωρίς παράπονο.
Γιατί κάθε φορά που το παιδί της χαμογελά, κάτι μέσα της ξεκουράζεται, σαν να βρίσκει για λίγο μια γωνιά γαλήνης μέσα στην καταιγίδα. Δεν ζητά πολλά. Μόνο να είναι καλά. Αυτό μόνο.
Οι μέρες περνούν και τα παιδιά μεγαλώνουν. Μα η μάνα δεν σταματά. Απλώς αλλάζει τρόπο. Δεν τρέχει πια πίσω τους στο σπίτι, αλλά τρέχει με τη σκέψη της. Αναρωτιέται αν έφαγαν, αν ντύθηκαν ζεστά, αν κάποιος τους μίλησε άσχημα, αν πληγώθηκαν. Κι ας μην της το πουν ποτέ. Εκείνη θα το νιώσει.
Υπάρχουν νύχτες που ξαγρυπνά. Όχι γιατί υπάρχει ανάγκη, αλλά γιατί υπάρχει αγωνία. Η καρδιά της δεν γνωρίζει ωράρια. Χτυπά στο ρυθμό των παιδιών της. Αν εκείνα πονάνε, πονά. Αν εκείνα χαίρονται, φωτίζεται. Είναι μια παράξενη σύνδεση, αόρατη μα τόσο δυνατή, που δεν λύνεται ούτε με τα χρόνια ούτε με την απόσταση.
Κάποιες φορές κάνει λάθη. Είναι άνθρωπος. Φωνάζει, θυμώνει, κουράζεται περισσότερο απ’ όσο αντέχει. Και μετά το μετανιώνει. Πάντα το μετανιώνει. Γιατί η αγάπη της δεν είναι τέλεια· είναι αληθινή. Και η αλήθεια κουβαλά και αδυναμίες. Μα μέσα σε αυτές τις αδυναμίες κρύβεται η πιο καθαρή μορφή φροντίδας.
Θυσιάζει χωρίς να το διατυμπανίζει. Αφήνει πίσω όνειρα, αναβάλλει επιθυμίες, ξεχνά τον εαυτό της. Όχι γιατί πρέπει, αλλά γιατί έτσι νιώθει σωστό. Γιατί για εκείνη, η ευτυχία των παιδιών της είναι προέκταση της δικής της ύπαρξης. Είναι σαν να ζει δύο και τρεις ζωές μαζί, όλες δεμένες με την ίδια καρδιά.
Και όταν τα παιδιά της σταθούν στα πόδια τους, όταν ανοίξουν τα φτερά τους και φύγουν, εκείνη μένει για λίγο ακίνητη. Δεν είναι λύπη ακριβώς· είναι ένα γλυκόπικρο συναίσθημα. Περηφάνια και μοναξιά μαζί. Μα ακόμα και τότε, συνεχίζει να τρέχει. Τρέχει μέσα από τις προσευχές της, μέσα από τις σκέψεις της, μέσα από εκείνη τη σιωπηλή ελπίδα ότι θα είναι πάντα καλά.
Μια μάνα δεν σταματά ποτέ να είναι μάνα. Δεν υπάρχει στιγμή που να πει «ως εδώ». Ακόμα κι όταν τα μαλλιά της ασπρίσουν και τα χέρια της τρέμουν, θα απλώσει την αγκαλιά της με την ίδια δύναμη. Μπορεί το σώμα να λυγίζει, αλλά η καρδιά της στέκει όρθια, πεισματάρα, ακούραστη.
Και έρχεται μια στιγμή που καταλαβαίνεις. Ίσως αργά, ίσως όταν κι εσύ γίνεις γονιός, ίσως όταν εκείνη δεν έχει πια τη δύναμη που είχε. Καταλαβαίνεις πόσο έτρεξε. Πόσα κράτησε μέσα της. Πόσα δεν είπε για να μην σε βαραίνει. Και τότε, κάθε μικρή της κίνηση αποκτά άλλο βάρος, άλλη σημασία.
Γιατί μια μάνα δεν αγαπά με όρους. Δεν κρατά λογαριασμό. Δεν ζητά ανταλλάγματα. Δίνει. Απλώς δίνει. Και συνεχίζει να δίνει μέχρι να μην μπορεί άλλο. Μέχρι να χτυπά η καρδιά της. Και ίσως ακόμα και μετά, μέσα από όσα σου άφησε, μέσα από όσα σε δίδαξε, μέσα από τον τρόπο που σε έμαθε να αγαπάς.
Μια μάνα τρέχει πάντα για τα παιδιά της. Όχι γιατί δεν έχει άλλη επιλογή, αλλά γιατί αυτή είναι η φύση της. Είναι μια αέναη κίνηση αγάπης, μια πορεία χωρίς τέλος, μια υπόσχεση που δεν ειπώθηκε ποτέ με λόγια αλλά τηρείται κάθε μέρα.
Και ίσως, τελικά, αυτό να είναι το πιο σπουδαίο πράγμα στον κόσμο: μια καρδιά που δεν σταματά να χτυπά για κάποιον άλλο. Μια καρδιά που, ακόμα και κουρασμένη, ακόμα και πληγωμένη, συνεχίζει να προχωρά. Μέχρι τον τελευταίο της χτύπο.
