Στο περιθώριο της άτυπης συνάντησης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στην Αγία Νάπα, οι ηγέτες Κύπρου, Ελλάδας, Ιταλίας και Μάλτας αντάλλαξαν απόψεις για συντονισμένες πρωτοβουλίες με στόχο την αποτροπή μιας νέας μεταναστευτικής κρίσης αντίστοιχης του 2015, όπως προβλέπεται και στα συμπεράσματα της 19ης Μαρτίου 2026.
Επαναβεβαιώθηκε η σημασία της διπλωματικής κινητοποίησης για την επίτευξη άμεσης αποκλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή, ενώ τονίστηκε η ανάγκη στενής συνεργασίας με τους περιφερειακούς εταίρους για τη στήριξη των πληγέντων πληθυσμών. Ως κράτη μέλη στα εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εξέτασαν πιθανά μέτρα για την αντιμετώπιση πιθανών αυξημένων ροών, με έμφαση στην τήρηση του διεθνούς δικαίου και στην αποτελεσματική φύλαξη των συνόρων.
Παράλληλα, επανέλαβαν την ανάγκη για ενιαία ευρωπαϊκή προσέγγιση, ώστε να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα των εθνικών σχεδίων σε περίπτωση σημαντικής αύξησης μεταναστευτικών πιέσεων που συνδέονται με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Οι ηγέτες ανέθεσαν στους αρμόδιους υπουργούς Εσωτερικών και Μετανάστευσης να συνεχίσουν τον στενό συντονισμό με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εξετάζοντας τρόπους ενσωμάτωσης των εθνικών προσπαθειών στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών πολιτικών.
Στο πλαίσιο της άτυπης ευρωπαϊκής συνάντησης, υπογραμμίστηκε ότι η τρέχουσα γεωπολιτική αστάθεια καθιστά αναγκαίο έναν πιο άμεσο και συντονισμένο ευρωπαϊκό μηχανισμό αντίδρασης, με στόχο την αποφυγή επανάληψης φαινομένων μαζικών ροών όπως εκείνα που καταγράφηκαν το 2015. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε επίσης στην ανάγκη ενίσχυσης της επιχειρησιακής συνεργασίας για την προστασία των θαλάσσιων συνόρων και στην καλύτερη κατανομή των βαρών μεταξύ των κρατών πρώτης γραμμής.
Τέλος, συμφωνήθηκε ότι η συνέχιση της στενής συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για τη διαμόρφωση κοινών ευρωπαϊκών εργαλείων διαχείρισης σε περίπτωση επιδείνωσης της κατάστασης. Οι τέσσερις πλευρές κατέληξαν ότι η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη και η έγκαιρη προετοιμασία παραμένουν κρίσιμες για τη διαχείριση πιθανών κρίσεων, με απόλυτο σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και στις ανθρωπιστικές αρχές. Οι συνομιλίες θα συνεχιστούν σε τεχνικό και πολιτικό επίπεδο υπό την παρακολούθηση των ευρωπαϊκών θεσμών για την εξέλιξη της κατάστασης αυτής.
