Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ο οποίος βρίσκεται αυτή τη στιγμή στην Κοπεγχάγη, έγραψε μόνο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι οι συνομιλίες συζήτησαν επίσης πιθανά πλαίσια για ανθρωπιστικά μέτρα.
Δήλωσε επίσης συγκεκριμένα ότι η απελευθέρωση κρατουμένων αποτελεί προτεραιότητα. Επιπλέον, οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν στις εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία, δήλωσε ο Ζελένσκι. Χαρακτήρισε τις τριμερείς συνομιλίες μεταξύ Ρωσίας, Ουκρανίας και ΗΠΑ ως εποικοδομητικές και ουσιαστικές. Ανέθεσε στην ομάδα του Κιέβου καθήκοντα να ολοκληρώσει τόσο για την τριμερή συνάντηση όσο και για τις συνομιλίες με εκπροσώπους από τις ΗΠΑ και την Ευρώπη. Το κύριο πράγμα, έγραψε ο Ζελένσκι, είναι να φέρει πραγματικά πιο κοντά την ειρήνη.
Καμία προοπτική για κατάπαυση του πυρός
Μέχρι στιγμής και από τις πληροφορίες που έχουμε δεν αναμένεται τερματισμός των επιθέσεων μετά τις διαπραγματεύσεις. Η Ρωσία έχει καταστήσει σαφές ότι δεν θα συμφωνήσει σε κατάπαυση του πυρός, υποστηρίζοντας ότι η Ουκρανία και η Ευρώπη προσπαθούν μόνο να κερδίσουν χρόνο προκειμένου να κινητοποιήσουν περαιτέρω δυνάμεις.
Στο Άμπου Ντάμπι, οι ρωσικές και ουκρανικές αντιπροσωπείες κάθονταν η μία απέναντι από την άλλη, με τους Αμερικανούς μεσολαβητές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στην κεφαλή της αίθουσας, μαζί με τον υπουργό Εξωτερικών των Εμιράτων Αμπντουλάχ μπιν Ζαγιέντ Αλ Ναχγιάν. Η ουκρανική αντιπροσωπεία ηγούνταν του Ρουστέμ Ουμέροφ και η αντιπροσωπεία της Μόσχας από τον Βλαντιμίρ Μεντίνσκι.
Τα ευρωπαϊκά κράτη δεν βρίσκονται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων
Οι συνομιλίες για την Ουκρανία ήταν επίσης ένα από τα θέματα της συνόδου κορυφής της G7 που πραγματοποιείται αυτή τη στιγμή στο Παρίσι. Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, σχολίασε εκεί τον ρόλο των ευρωπαϊκών κρατών. Δήλωσε ότι θα πρέπει τελικά να συμπεριληφθούν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, καθώς αποτελούν μέρος της λύσης αυτού του προβλήματος. Εκπρόσωποι από αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, καθώς και από το ΝΑΤΟ και την ΕΕ, έχουν ταξιδέψει στο Άμπου Ντάμπι, αλλά δεν έχουν ακόμη συμμετάσχει στις επίσημες διαπραγματεύσεις.
Ο Γερμανός Υπουργός Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ επέμεινε στη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή συμμετοχή στις διαπραγματεύσεις. «Ο επόμενος γύρος, όπου κι αν πραγματοποιηθεί, πρέπει, κατά την άποψή μας, να περιλαμβάνει ευρωπαϊκή συμμετοχή», δήλωσε στο Παρίσι. Αυτό ήταν ιδιαίτερα σημαντικό όσον αφορά τις εγγυήσεις ασφαλείας για το Κίεβο, την πιθανή ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ, καθώς και μια πιθανή χαλάρωση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.
Το Άμπου Ντάμπι, η αρχή του τέλους του πολέμου;
Ο Ζελένσκι φαίνεται να επιδιώκει την αποκλιμάκωση της έντασης, καθώς η Ουκρανία βρίσκεται αυτή τη στιγμή υπό αυξημένη πίεση και επιθυμεί να αποφύγει μια περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης ενόψει του χειμώνα. Η στρατιωτική και επιχειρησιακή της θέση είναι δυσκολότερη σε σχέση με προηγούμενες περιόδους, γεγονός που ενδεχομένως εξηγεί και τη διάθεση του Κιέβου να αναζητήσει διπλωματική διέξοδο. Παρόλα αυτά, όπως έχουμε ήδη αναφέρει, οι εκατέρωθεν επιθέσεις συνεχίζονται, γεγονός που δείχνει ότι η στρατιωτική αντιπαράθεση παραμένει ενεργή, παρά τις διαπραγματευτικές προσπάθειες.
Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα, που αποτελεί προτεραιότητα για την ουκρανική πλευρά, είναι η εξασφάλιση συγκεκριμένων και αξιόπιστων εγγυήσεων ασφαλείας. Η Ρωσία παραμένει αδιάλλακτη στις εδαφικές της διεκδικήσεις, ενώ αντίστοιχα η Ουκρανία δεν εμφανίζεται διατεθειμένη να αποδεχθεί την απώλεια κυριαρχίας στα εδάφη της. Αυτό είναι και το βασικό σημείο διαφωνίας, το οποίο εξακολουθεί να εμποδίζει την επίτευξη μιας συνολικής συμφωνίας.
Σε ένα πρώτο επίπεδο, πάντως, έχει επιτευχθεί συμφωνία για μια μεγάλη ανταλλαγή αιχμαλώτων πολέμου μεταξύ των δύο πλευρών. Πρόκειται για μια σημαντική ανθρωπιστική εξέλιξη, η οποία μπορεί να αποτελέσει ένα πρώτο βήμα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, χωρίς ωστόσο να σημαίνει ότι έχει σημειωθεί αντίστοιχη πρόοδος στα μεγάλα πολιτικά και στρατηγικά ζητήματα του πολέμου.
Την ίδια στιγμή, στο ευρωπαϊκό μέτωπο καταγράφονται σημαντικές διαφωνίες. Τις προηγούμενες ημέρες, ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, προειδοποίησε ότι θα μπλοκάρει τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό εάν δεν υπάρξει συμμετοχή όλων των κρατών-μελών στη σχεδιαζόμενη οικονομική στήριξη της Ουκρανίας. Μέχρι στιγμής, η Σλοβακία και η Ουγγαρία έχουν εκφράσει την αντίθεσή τους. Μάλιστα, ο Ούγγρος πρωθυπουργός ξεκαθάρισε, σε κοινή συνέντευξη τύπου με τον Μερτς, ότι η χώρα του δεν πρόκειται να συμμετάσχει στη συγκεκριμένη βοήθεια προς την Ουκρανία. Η στάση του προκάλεσε εμφανή δυσαρέσκεια και εκνευρισμό στον Γερμανό καγκελάριο, αναδεικνύοντας τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η Ε.Ε στην προσπάθεια διαμόρφωσης μιας ενιαίας γραμμής.
Εκτιμώ ότι η συνάντηση στο Άμπου Ντάμπι, η πρώτη ύστερα από εννέα μήνες, ενδέχεται να αποτελέσει την αρχή μιας νέας σειράς διπλωματικών επαφών, με στόχο τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία. Αν και η αρχή, και στην ουσία οι διαθέσεις της Ρωσίας, φάνηκαν από την κατάπαυση του πυρός το Πάσχα, αλλά και την ημέρα νίκης και το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου τον Μάιο. Επομένως οι επόμενες συναντήσεις θα είναι καθοριστικές για το εάν μπορεί να διαμορφωθεί ένα κοινά αποδεκτό πλαίσιο συμφωνίας.
Από την πλευρά της η Μόσχα αναμένεται να επιμείνει ιδιαίτερα στην ανάγκη γραπτών και δεσμευτικών εγγυήσεων ασφαλείας, με σαφείς προβλέψεις για τη μελλοντική του προστασία, τη σχέση του με το ΝΑΤΟ και το ζήτημα της περαιτέρω διεύρυνσης της Συμμαχίας. Για την Ουκρανία, άλλωστε, το ζητούμενο δεν είναι μόνο να σταματήσει ο πόλεμος, αλλά να διασφαλιστεί ότι δεν θα βρεθεί ξανά αντιμέτωπη με μια νέα ρωσική επίθεση στο μέλλον.
