Η ζωή, το κήρυγμα και η πορεία του μέχρι το μαρτυρικό τέλος
Ο Απόστολος Θαδδαίος συγκαταλέγεται στους Δώδεκα Μαθητές του Κυρίου και αποτελεί μία από τις μορφές της πρώτης αποστολικής περιόδου του Χριστιανισμού. Η παράδοση της Εκκλησίας συνδέει τη δράση του με την Έδεσσα, τη Συρία και τη Μεσοποταμία, όπου κήρυξε το Ευαγγέλιο και συνέβαλε στη διάδοση της χριστιανικής πίστης.
Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, ο Θαδδαίος, όταν άκουσε το κήρυγμα του Ιωάννη του Προδρόμου και είδε τον ασκητικό και αγγελικό τρόπο της ζωής του, εντυπωσιάστηκε βαθιά και επιδίωξε να βαπτιστεί από εκείνον.
Όταν αργότερα γνώρισε τη διδασκαλία και είδε τα θαύματα του Ιησού Χριστού, έγινε ακόλουθός Του και παρέμεινε κοντά Του μέχρι το σωτήριο Πάθος.
Μετά την Ανάληψη του Κυρίου, ο Απόστολος Θαδδαίος επέστρεψε στην Έδεσσα, όπου, σύμφωνα με την παράδοση, θεράπευσε από τη λέπρα τον τοπάρχη Αύγαρο και στη συνέχεια τον βάπτισε χριστιανό. Το γεγονός αυτό αποτελεί ένα από τα χαρακτηριστικότερα επεισόδια της αποστολικής του δράσης και συνδέεται με την πρώιμη διάδοση του Χριστιανισμού στην περιοχή της Συρίας.
Το κήρυγμα στη Συρία και η διάδοση του Ευαγγελίου
Ο Θαδδαίος συνέχισε την αποστολική του πορεία κηρύττοντας τον λόγο του Ευαγγελίου και βαπτίζοντας όσους ασπάζονταν τη νέα πίστη.
Η παράδοση αναφέρει ότι δίδαξε και φώτισε πολλούς ανθρώπους με τον λόγο της αληθείας και ίδρυσε εκκλησίες σε πόλεις της Συρίας. Στη συνέχεια έφθασε στη Βηρυτό, όπου επίσης κήρυξε το Ευαγγέλιο και βάπτισε πολλούς ανθρώπους.
Η δράση του εντασσόταν στην αποστολή που είχε αναθέσει ο ίδιος ο Χριστός στους μαθητές Του, να μεταφέρουν το μήνυμα του Ευαγγελίου σε όλα τα έθνη:
«Πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη, βαπτίζοντας αὐτοὺς εἰς τὸ ὄνομα τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος».
Η εντολή αυτή αποτέλεσε τον πυρήνα της αποστολικής δράσης των Μαθητών και, σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, ο Θαδδαίος την υπηρέτησε μέχρι το τέλος της ζωής του.
Ο Θαδδαίος και τα ονόματά του
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και το ζήτημα της ταυτότητας του Αποστόλου Θαδδαίου. Ο Μ. Γαλανός σημειώνει ότι ορισμένοι υπέθεσαν πως πρόκειται για έναν από τους Εβδομήκοντα Αποστόλους, καταγόμενο από την Έδεσσα, ο οποίος ήταν Ιουδαίος.
Ωστόσο, κατά την ίδια παράδοση, ο Απόστολος Θαδδαίος ταυτίζεται με τον Θαδδαίο που συγκαταλέγεται μεταξύ των Δώδεκα.
Φέρεται επίσης να ήταν γνωστός με τα ονόματα Λεββαίος και Ιούδας, ενώ συνδέεται με την οικογένεια του Ιακώβου του μικρού. Η παράδοση αποδίδει σε αυτόν και την Επιστολή Ιούδα της Καινής Διαθήκης, καθώς το όνομα Ιούδας θεωρείται το κύριο όνομά του, ενώ τα Θαδδαίος και Λεββαίος πρόσθετα ονόματα.
Το τέλος της επίγειας πορείας του
Η αποστολική πορεία του Θαδδαίου ολοκληρώθηκε, σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, στη Βηρυτό, όπου παρέδωσε ειρηνικά το πνεύμα του, έχοντας αφιερώσει τη ζωή του στη διάδοση του Ευαγγελίου.
Άλλη παράδοση συνδέει τη δράση του με τη Μεσοποταμία και αναφέρει ότι εκεί υπέστη μαρτυρικό θάνατο.
Ο Απόστολος Θαδδαίος παραμένει έτσι μία από τις μορφές της πρώτης Εκκλησίας που συνδέθηκαν με την εξάπλωση του Χριστιανισμού πέρα από τα όρια της Ιουδαίας, προς τη Συρία και τη Μεσοποταμία. Η ζωή του αποτυπώνει την πορεία των πρώτων μαθητών του Χριστού, οι οποίοι, σύμφωνα με την πίστη της Εκκλησίας, πορεύθηκαν σε διαφορετικούς τόπους για να μεταδώσουν το μήνυμα του Ευαγγελίου.