Η γερμανική οικονομία αναμένεται να αναπτυχθεί κατά 1,3% το 2026, έναντι μόλις 0,6% που προβλεπόταν την άνοιξη. Η ανάκαμψη είναι ισχυρότερη από τις αρχικές εκτιμήσεις, όμως οι πέντε κορυφαίοι οικονομικοί ερευνητικοί φορείς της χώρας προειδοποιούν ότι παραμένουν υψηλές οι τιμές ενέργειας, αδύναμες οι ιδιωτικές επενδύσεις και σοβαρές οι διαρθρωτικές αδυναμίες.
Ένα σαφώς καλύτερο τέλος της χρονιάς από αυτό που προέβλεπαν μέχρι πριν από λίγους μήνες περιμένουν για τη γερμανική οικονομία τα κορυφαία οικονομικά ινστιτούτα της χώρας.
Σύμφωνα με τη φθινοπωρινή οικονομική έκθεση της Gemeinschaftsdiagnose, η οποία δημοσιεύθηκε σήμερα, η γερμανική οικονομία αναμένεται να καταγράψει ανάπτυξη 1,3% το 2026, έναντι πρόβλεψης 0,6% την άνοιξη.
Για το 2027 η πρόβλεψη αναθεωρείται επίσης προς τα πάνω, στο 1,1%, από 0,9% προηγουμένως. Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει σημαντικά το 2028, όταν η ανάπτυξη προβλέπεται να περιοριστεί μόλις στο 0,4%.
Η Gemeinschaftsdiagnose εκπονείται από πέντε σημαντικά γερμανικά οικονομικά ινστιτούτα, το DIW Berlin, το ifo, το Kiel Institut für Weltwirtschaft, το IWH και το RWI.
Η ανάκαμψη ξεκίνησε, αλλά παραμένει εύθραυστη
Οι οικονομολόγοι διαπιστώνουν ότι η γερμανική οικονομία βρίσκεται σε φάση ανάκαμψης από τα τέλη του 2025. Η εξέλιξη του πρώτου εξαμήνου του 2026 ήταν καλύτερη από την αναμενόμενη, κυρίως λόγω των εξαγωγών και της βελτίωσης της παραγωγής στη μεταποίηση.
Σημαντικό ρόλο έπαιξε επίσης η ισχυρότερη παγκόσμια οικονομική δραστηριότητα και η αυξημένη ζήτηση που συνδέεται με την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης.
Παράλληλα, οι γερμανικές επιχειρήσεις επωφελήθηκαν από προβλήματα παραγωγής που αντιμετώπισαν ανταγωνιστές από την περιοχή του Κόλπου εξαιτίας του πολέμου με το Ιράν.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι εξίσου θετική σε όλους τους τομείς.
Οι ιδιωτικές επενδύσεις και η κατανάλωση των νοικοκυριών παραμένουν αδύναμες, ενώ οι υψηλότερες τιμές ενέργειας περιορίζουν την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών.
Το τρίτο τρίμηνο φέρνει νέα επιβράδυνση
Παρά τη βελτίωση των συνολικών προβλέψεων, η οικονομική δραστηριότητα παρουσίασε επιβράδυνση κατά το τρίτο τρίμηνο.
Οι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι το γερμανικό ΑΕΠ αυξήθηκε μόλις κατά 0,1% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Ένας από τους παράγοντες που επηρεάζουν την οικονομία είναι τα χαμηλά επίπεδα νερού σε σημαντικές πλωτές οδούς της χώρας. Το πρόβλημα επηρεάζει ιδιαίτερα τη βιομηχανία, μεταξύ άλλων και τη χημική παραγωγή, καθώς δυσκολεύει τη μεταφορά πρώτων υλών και προϊόντων.
Τα προβλήματα αυτά αναμένεται να υποχωρήσουν εφόσον επανέλθουν τα επίπεδα των υδάτων από το τέταρτο τρίμηνο.
Την ίδια στιγμή, η ζήτηση από το εξωτερικό και οι αυξημένες κρατικές δαπάνες για άμυνα και υποδομές αναμένεται να αποτελέσουν βασικούς μοχλούς της ανάκαμψης.
Ανάπτυξη χωρίς αντίστοιχη ενίσχυση της αγοράς εργασίας
Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της έκθεσης είναι ότι η οικονομική ανάκαμψη δεν μεταφράζεται άμεσα σε περισσότερες θέσεις εργασίας.
Οι προβλέψεις δείχνουν ότι η απασχόληση θα μειωθεί αρχικά, ενώ το ποσοστό ανεργίας αναμένεται να διαμορφωθεί στο 6,4% το 2026.
Για το 2027 προβλέπεται υποχώρηση στο 6,2% και για το 2028 στο 5,8%.
Αυτό σημαίνει ότι η βελτίωση των μακροοικονομικών μεγεθών δεν θα γίνει απαραίτητα αισθητή με τον ίδιο ρυθμό από τα γερμανικά νοικοκυριά.
Ο πληθωρισμός παραμένει πρόβλημα
Παράλληλα, οι τιμές εξακολουθούν να αποτελούν σημαντική πηγή πίεσης.
Οι οικονομολόγοι προβλέπουν πληθωρισμό 2,8% το 2026, ο οποίος αναμένεται να αυξηθεί στο 3,2% το 2027, πριν υποχωρήσει στο 2% το 2028.
Ιδιαίτερο βάρος έχουν οι ενεργειακές τιμές. Η άνοδος του κόστους καυσίμων και θέρμανσης περιορίζει την αγοραστική δύναμη και λειτουργεί ως φρένο στην ιδιωτική κατανάλωση.
Η Bundesbank έχει επίσης προειδοποιήσει ότι ο πληθωρισμός στη Γερμανία παραμένει αυξημένος, με τον δείκτη τιμών καταναλωτή να βρίσκεται στο 2,9% τον Αύγουστο, ενώ οι ενεργειακές τιμές αποτελούν σημαντικό παράγοντα κινδύνου.
Το μεγάλο πρόβλημα βρίσκεται μετά το 2027
Παρά τη βελτίωση των προβλέψεων για το 2026 και το 2027, η μακροπρόθεσμη εικόνα εξακολουθεί να προβληματίζει.
Η πρόβλεψη για ανάπτυξη μόλις 0,4% το 2028 δείχνει ότι τα βαθύτερα προβλήματα της γερμανικής οικονομίας δεν έχουν αντιμετωπιστεί.
Ένα από αυτά είναι η δημογραφική εξέλιξη. Το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό αναμένεται να μειώνεται, περιορίζοντας τις δυνατότητες ανάπτυξης της οικονομίας.
Ταυτόχρονα, η παραγωγικότητα και οι ιδιωτικές επενδύσεις παραμένουν ζητήματα που απαιτούν αντιμετώπιση.
Με άλλα λόγια, η ισχυρότερη ανάπτυξη του 2026 δεν σημαίνει ότι η Γερμανία έχει αφήσει πίσω της τα προβλήματα που οδήγησαν τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης σε μια παρατεταμένη περίοδο αδυναμίας.
Και τα δημόσια οικονομικά δημιουργούν νέο πονοκέφαλο
Τα οικονομικά ινστιτούτα προειδοποιούν παράλληλα για την πορεία των δημόσιων οικονομικών.
Το κρατικό δημοσιονομικό έλλειμμα προβλέπεται να αυξηθεί από 4,1% του ΑΕΠ το 2026 σε 4,7% το 2028.
Η αύξηση των κρατικών δαπανών, μεταξύ άλλων για άμυνα και υποδομές, μπορεί να στηρίζει την οικονομική δραστηριότητα βραχυπρόθεσμα, όμως παράλληλα αυξάνει τις πιέσεις για δημοσιονομική προσαρμογή τα επόμενα χρόνια.
Οι οικονομολόγοι επισημαίνουν ότι ακόμη και με την τήρηση της αναθεωρημένης γερμανικής συνταγματικής «φρένας χρέους», το δημόσιο χρέος αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται μεσοπρόθεσμα, ενώ αυξάνονται και οι δαπάνες για τόκους.
Τι σημαίνει για την Ευρώπη
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία για ολόκληρη την Ευρώπη.
Η Γερμανία αποτελεί τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η πορεία της επηρεάζει τη ζήτηση, τις εμπορικές ροές και τη βιομηχανική δραστηριότητα σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.
Η βελτίωση της γερμανικής οικονομίας το 2026 δημιουργεί επομένως μια πιο θετική εικόνα για την ευρωπαϊκή οικονομία, αλλά η πρόβλεψη για μόλις 0,4% ανάπτυξη το 2028 δείχνει ότι τα προβλήματα ανταγωνιστικότητας και παραγωγικότητας δεν έχουν εξαφανιστεί.
Η ίδια η Gemeinschaftsdiagnose περιγράφει την ανάκαμψη ως μια ανάκαμψη που στηρίζεται σε «στενή βάση», καθώς υψηλές τιμές ενέργειας και διαρθρωτικά προβλήματα εξακολουθούν να επιβαρύνουν την οικονομία.
Η γερμανική οικονομία σε μια κρίσιμη καμπή
Η νέα πρόβλεψη αποτελεί σαφή βελτίωση σε σχέση με τις εκτιμήσεις της άνοιξης. Η γερμανική οικονομία φαίνεται να αποφεύγει ένα ακόμη έτος σχεδόν μηδενικής ανάπτυξης και εισέρχεται σε φάση σταδιακής ανάκαμψης.
Το βασικό ερώτημα, όμως, δεν είναι πλέον μόνο αν η Γερμανία θα αναπτυχθεί το 2026.
Είναι αν η σημερινή ανάκαμψη μπορεί να μετατραπεί σε σταθερή και διατηρήσιμη ανάπτυξη.
Οι προβλέψεις για το 2028, η δημογραφική πίεση, οι υψηλές ενεργειακές τιμές, η αδύναμη ιδιωτική επενδυτική δραστηριότητα και η αύξηση του δημοσιονομικού ελλείμματος δείχνουν ότι η απάντηση θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο η Γερμανία θα αντιμετωπίσει τις διαρθρωτικές αδυναμίες της οικονομίας της.
Για την ώρα, οι αριθμοί δείχνουν μια οικονομία που επιστρέφει στην ανάπτυξη, αλλά όχι ακόμη μια οικονομία που έχει λύσει τα προβλήματά της.
