Λίγους μόλις μήνες πριν αποχωρήσει από την ηγεσία των Ηνωμένων Εθνών, ο Γενικός Γραμματέας Αντόνιο Γκουτέρες ρίχνεται σε μια ύστατη διπλωματική προσπάθεια για ένα από τα πιο παγωμένα και διαρκή προβλήματα της Ευρώπης: το Κυπριακό.
Σε μια κίνηση που αιφνιδίασε πολλούς, ο Πορτογάλος αξιωματούχος ανακοίνωσε από τη διαιρεμένη πρωτεύουσα, τη Λευκωσία, την πρόθεσή του να συγκαλέσει νέο γύρο διαπραγματεύσεων, αναγνωρίζοντας ωστόσο πως ο χρόνος του είναι μετρημένος και η υπομονή του εξαντλημένη.
Η πρωτοβουλία Γκουτέρες, όπως μεταδίδει η Die Zeit, δεν είναι απλώς μια ακόμη τυπική σύγκληση. Ο ίδιος έθεσε έναν αυστηρό όρο, ο οποίος αποκαλύπτει την κρισιμότητα αλλά και την κόπωση από τις δεκαετίες αδιέξοδων συνομιλιών. «Δεν θέλω άλλη μια συνάντηση πέντε συν ένα χωρίς αποτελέσματα», φέρεται να δήλωσε, αναφερόμενος στην επικείμενη Διάσκεψη που θα συμπεριλάβει τους εκπροσώπους των δύο κοινοτήτων και τις τρεις εγγυήτριες δυνάμεις, Ελλάδα, Τουρκία και Ηνωμένο Βασίλειο. Η δήλωση αυτή ηχεί ως σαφής προειδοποίηση, η νέα αυτή προσπάθεια δεν θα ανεχθεί άλλη μια αποτυχία σαν αυτή του 2017, όταν οι συνομιλίες στο Κραν Μοντάνα κατέρρευσαν.
Το δημοσίευμα της Die Zeit, τονίζει τη δραματική αίσθηση του χρόνου που διακατέχει τον, του οποίου η θητεία ολοκληρώνεται στο τέλος του έτους. Είναι η πρώτη φορά από το 2010 που Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ επισκέπτεται το νησί, γεγονός που υπογραμμίζει το προσωπικό στοίχημα που βάζει ο ίδιος για να αφήσει ένα αποτύπωμα σε αυτό το μέτωπο. Οι συνομιλίες αναμένεται να είναι εξαιρετικά δύσκολες, καθώς το χάσμα παραμένει αγεφύρωτο, η ελληνοκυπριακή πλευρά και ο ΟΗΕ επιμένουν σε μια ομοσπονδιακή λύση, ενώ η Τουρκία και η τουρκοκυπριακή ηγεσία προκρίνουν πλέον ένα μοντέλο δύο κρατών, μια εξέλιξη που περιπλέκει ακόμα περισσότερο το πλαίσιο των συνομιλιών.
Η έκκληση του Γκουτέρες για λύση, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ξεπερνά τα στενά όρια του νησιού. Συνδέεται άμεσα με την εκρηκτική αστάθεια στη Μέση Ανατολή, υποστηρίζοντας πως η Κύπρος χωρίς λύση είναι ευάλωτη, ενώ μια επανενωμένη Κύπρος θα μπορούσε να λειτουργήσει ως κρίσιμος σταθεροποιητικός παράγοντας σε ολόκληρη την περιοχή.
Αυτή η γεωπολιτική διάσταση δίνει στην ύστατη αυτή πρωτοβουλία του απερχόμενου Γενικού Γραμματέα μια βαρύτητα που υπερβαίνει τα συνηθισμένα. Μένει να φανεί αν οι προειδοποιήσεις του και η πίεση του χρόνου θα είναι αρκετές για να κάμψουν τις μακροχρόνιες αδιαλλαξίες, ή αν η τελευταία πράξη της θητείας του στην Κύπρο θα καταλήξει σε μια ακόμη χαμένη ευκαιρία.
