Ως έργο στρατηγικής σημασίας για την ενεργειακή σταθερότητα ολόκληρης της περιοχής χαρακτήρισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης τη συμφωνία για την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην εταιρεία Great Sea Interconnector, τον φορέα που έχει αναλάβει την υλοποίηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου.
Η συμφωνία υπεγράφη το απόγευμα της Τετάρτης στο Μέγαρο Μαξίμου, με την παρουσία του ίδιου του πρωθυπουργού να υπογραμμίζει το ειδικό βάρος που αποδίδει η Αθήνα στη συγκεκριμένη επένδυση.
«Για εμάς αυτό το έργο είναι στρατηγικής σημασίας για την ενεργειακή σταθερότητα στην περιφέρεια στην οποία ανήκουμε», τόνισε ο κ. Μητσοτάκης, προσθέτοντας πως με την ολοκλήρωσή του «θα μπει τέλος στην απομόνωση της Κύπρου από το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό δίκτυο». Ο πρωθυπουργός δεν παρέλειψε να επισημάνει ότι η συμφωνία αποδεικνύει εμπράκτως την ικανότητα της Ελλάδας να προσελκύει σοβαρούς διεθνείς επενδυτές, ενώ δεσμεύτηκε προσωπικά ότι θα αναλάβει όλες τις αναγκαίες πρωτοβουλίες ώστε το έργο να ολοκληρωθεί επιτυχώς.
Παράλληλα με τη βασική συμφωνία, υπογράφηκε και τριμερής συμφωνία ανάμεσα στον ΑΔΜΗΕ, τη GSI και τη Nexans, η οποία αφορά τις θαλάσσιες έρευνες βυθού που απαιτούνται για την υλοποίηση του έργου. Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, έκανε λόγο για «ορόσημο» που σηματοδοτεί την απαρχή της ουσιαστικής προόδου, ενώ ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Meridiam, Thierry Déau, χαρακτήρισε το εγχείρημα ως ένα έργο με μεγάλη στρατηγική αξία για την Ευρώπη, το οποίο έρχεται σε φυσική συνέχεια της στρατηγικής συνεργασίας που έχει ήδη συνάψει η Ελλάδα με τη Γαλλία.
Από την πλευρά του, ο Pascal Radue, Senior Executive Vice President της Nexans, δεσμεύτηκε ότι «θα ακολουθήσουν και άλλα βήματα», ενώ ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ, Μανούσος Μανουσάκης, δήλωσε χαρακτηριστικά πως «βρισκόμαστε εδώ για να εργαστούμε σκληρά και να επιτύχουμε και πάλι καλά αποτελέσματα, όπως και στο παρελθόν, όλοι μαζί».
Γιατί είναι σημαντική η συμφωνία με τη Meridiam
Η είσοδος της Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στη GSI δεν αποτελεί απλώς μια ακόμη επιχειρηματική συμφωνία, αλλά την υλοποίηση ενός σχεδιασμού που είχε τεθεί εξαρχής: η εταιρεία GSI είχε δημιουργηθεί ως το ειδικό όχημα για την ανάπτυξη της διασύνδεσης, με την προοπτική να υποδεχθεί στρατηγικούς επενδυτές που θα ενίσχυαν τη χρηματοδοτική της ισχύ. Σε συνέχεια της επιτυχούς Αύξησης Μετοχικού Κεφαλαίου του ΑΔΜΗΕ, η γαλλική «σφραγίδα» προσθέτει κεφάλαια, τεχνογνωσία και κυρίως διεθνή αξιοπιστία.
Ο ΑΔΜΗΕ παραμένει στρατηγικός μέτοχος και βασικός εταίρος, διατηρώντας δικαιώματα καταστατικής μειοψηφίας, την τεχνική ηγεσία του έργου και την ευθύνη λειτουργίας της διασύνδεσης όταν αυτή ολοκληρωθεί. Η συμφωνία συνιστά ταυτόχρονα ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στην Ελλάδα ως ενεργειακό κόμβο, αλλά και στον ίδιο τον ΑΔΜΗΕ ως φορέα υλοποίησης.
Η Meridiam είναι ένας διεθνώς καταξιωμένος επενδυτής με έδρα το Παρίσι, που εξειδικεύεται σε δημόσιες υποδομές στρατηγικού χαρακτήρα, τις οποίες αναπτύσσει, χρηματοδοτεί και διαχειρίζεται με μακροπρόθεσμο ορίζοντα, πάντα σε στενή συνεργασία με κυβερνήσεις και ρυθμιστικές αρχές. Στο χαρτοφυλάκιό της περιλαμβάνονται ορισμένα από τα πλέον εμβληματικά ευρωπαϊκά έργα, όπως η ηλεκτρική διασύνδεση του Ηνωμένου Βασιλείου με τη Γερμανία, ένα από τα μεγαλύτερα διασυνοριακά ενεργειακά εγχειρήματα της ηπείρου. Συνολικά, η Meridiam διαχειρίζεται περισσότερα από 130 έργα σε Ευρώπη, Βόρεια Αμερική, Μέση Ανατολή και Αφρική, που αντιστοιχούν σε κινητοποιημένες επενδύσεις της τάξης των 100 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Η συμφωνία αναμένεται να λειτουργήσει ως καταλύτης για την επίλυση των ρυθμιστικών εκκρεμοτήτων που εξακολουθούν να υφίστανται, ενώ παράλληλα ενισχύει την προοπτική μακροπρόθεσμης τραπεζικής χρηματοδότησης του έργου. Σημειώνεται ότι βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη η διαδικασία έγκρισης χρηματοδότησης από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, γεγονός που προσθέτει ένα ακόμη επίπεδο θεσμικής θωράκισης.
Την ίδια στιγμή, προχωρά και η ωρίμανση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου-Ισραήλ, με τον ΑΔΜΗΕ να έχει ολοκληρώσει τη μελέτη κόστους-οφέλους, η οποία θα αποσταλεί μέσα στις επόμενες ημέρες στις ρυθμιστικές αρχές των δύο χωρών, σηματοδοτώντας ένα κρίσιμο ορόσημο για την εξέλιξη και αυτού του σκέλους.
Με τις επενδύσεις αυτές, η Ελλάδα εδραιώνει τον ρόλο της ως στρατηγικού ενεργειακού κόμβου που συνδέει τα ηλεκτρικά συστήματα της Ανατολικής Μεσογείου με την ευρωπαϊκή αγορά, έχοντας ήδη ολοκληρώσει εμβληματικά έργα όπως η ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης-Αττικής, που λειτουργεί από το 2025. Αυτές τις ημέρες βρίσκεται σε εξέλιξη η ηλέκτριση της διασύνδεσης της Σαντορίνης, ενώ εντός του 2026 αναμένεται να ολοκληρωθεί η διασύνδεση Μήλου, Σερίφου και Φολεγάνδρου. Παράλληλα, τρέχουν οι διαγωνισμοί για τις διασυνδέσεις των Δωδεκανήσων και του Βορείου Αιγαίου με το ηπειρωτικό σύστημα, καθώς και η νέα ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Ιταλίας, συνθέτοντας έναν ολοκληρωμένο χάρτη ενεργειακής διασυνδεσιμότητας που αλλάζει τα δεδομένα για ολόκληρη την περιοχή.
