Από την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα έως τις ΗΠΑ και τη Γαλλία, περιστατικά ηλεκτρονικής απάτης, παραβίασης τραπεζικών συστημάτων και υποκλοπής χρημάτων αποκαλύπτουν την αυξανόμενη απειλή για το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Οι επιθέσεις αξιοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη, πλαστά τηλεφωνήματα, υποκλοπές ταυτότητας και τη συνεργασία διεφθαρμένων υπαλλήλων. Ένα ανησυχητικό διεθνές φαινόμενο βρίσκεται σε εξέλιξη, με τραπεζικές απάτες και κυβερνοεπιθέσεις να καταγράφονται σε τουλάχιστον 15 χώρες, προκαλώντας απώλειες εκατομμυρίων, ακόμη και εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων. Από την Ασία μέχρι την Ευρώπη και την Αμερική, εγκληματικά δίκτυα βρίσκουν ολοένα και πιο εξελιγμένους τρόπους να αποκτούν πρόσβαση σε τραπεζικούς λογαριασμούς και να μεταφέρουν παράνομα χρήματα.
Η διάσταση του φαινομένου γίνεται αντιληπτή όταν τα περιστατικά εξεταστούν συνολικά και όχι μεμονωμένα, όπως συνήθως παρουσιάζονται στις ειδήσεις κάθε χώρας.
Τα περιστατικά σε 15 χώρες
Στην Ιαπωνία, εταιρεία στην περιφέρεια Γιαμαγκάτα εξαπατήθηκε μέσω τηλεφωνικών κλήσεων από άτομα που παρίσταναν τραπεζικούς υπαλλήλους, με αποτέλεσμα να χάσει περισσότερα από 912 εκατομμύρια γιεν, περίπου 6,1 εκατομμύρια δολάρια. Η υπόθεση συνδέθηκε με διεθνές δίκτυο στο Βιετνάμ, όπου συνελήφθησαν επτά άτομα.
Στην Ταϊβάν, από λογαριασμούς 418 πελατών της Yongfeng Bank αφαιρέθηκαν μέσα σε μία ημέρα 41,76 εκατομμύρια δολάρια Ταϊβάν, περίπου 1,3 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ. Ακόμη πιο ανησυχητικό ήταν ότι επηρεάστηκαν και πελάτες που δεν είχαν πραγματοποιήσει σύνδεση στους λογαριασμούς τους. Τα χρήματα επιστράφηκαν.
Στο Βιετνάμ, χάκερ φέρεται να είχαν διεισδύσει στα τραπεζικά συστήματα για μήνες πριν προχωρήσουν στην αφαίρεση χρημάτων.
Στη Νότια Κορέα, περίπου 37 χρηματοπιστωτικές εταιρείες υπέστησαν παραβιάσεις μέσα σε έναν μήνα, με περίπου 473.000 αρχεία να διαρρέουν, ενώ οι έρευνες επεκτάθηκαν σε περίπου 580 εταιρείες.
Στο Νεπάλ, η κεντρική τράπεζα έδωσε εντολή στις τράπεζες να θέσουν προσωρινά εκτός λειτουργίας τις ιστοσελίδες τους. Είκοσι δύο πελάτες έχασαν συνολικά σχεδόν 5 εκατομμύρια ρουπίες από τηλεφωνικές απάτες με πρόσχημα την επικαιροποίηση των στοιχείων ταυτοποίησης (KYC).
Στην Ινδονησία, 6.609 τραπεζικοί λογαριασμοί της Jambi Bank επηρεάστηκαν, με τις απώλειες να υπολογίζονται σε 144,82 δισεκατομμύρια ρουπίες, περίπου 8,8 εκατομμύρια δολάρια.
Στη Σιγκαπούρη, πλαστά έγγραφα με υπογραφές οδήγησαν σε μεταφορά 12,8 εκατομμυρίων δολαρίων προς την Καμπότζη, ποσό που τελικά ανακτήθηκε.
Στη Μαλαισία, καταγγέλθηκε η εξαφάνιση 1,985 εκατομμυρίων ρινγκίτ από λογαριασμούς μελών της βασιλικής οικογένειας σε δύο τράπεζες.
Στη Σρι Λάνκα, το υπουργείο Οικονομικών έχασε 2,5 εκατομμύρια δολάρια εξαιτίας ηλεκτρονικής απάτης μέσω email, χωρίς να έχουν ανακτηθεί τα χρήματα.
Στη Νέα Ζηλανδία, απατεώνες που παρουσιάζονταν ως αστυνομικοί απέκτησαν πρόσβαση σε 22 τραπεζικούς λογαριασμούς, αφαιρώντας περίπου 198.000 δολάρια Νέας Ζηλανδίας.
Στον Καναδά, πρώην υπάλληλος της Royal Bank of Canada κρίθηκε ένοχος για τη δημιουργία 43 πλασματικών τραπεζικών λογαριασμών προς όφελος οργανωμένου εγκλήματος.
Στο Μεξικό, εγκληματική οργάνωση φέρεται να αξιοποίησε εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης για να επιτεθεί στο σύστημα ηλεκτρονικών πληρωμών SPEI.
Στη Βραζιλία, καταγράφηκαν 99 περιστατικά κυβερνοασφάλειας στην κεντρική τράπεζα μέσα σε εννέα μήνες, αριθμός που αποτελεί ιστορικό υψηλό, με 68 από αυτά να αφορούν απάτες.
Στις ΗΠΑ, στο Ντάλας απαγγέλθηκαν κατηγορίες σε 14 άτομα για υποθέσεις υποκλοπής τηλεφωνικών ταυτοτήτων (SIM swapping) και συνεργασίας με εσωτερικούς πληροφοριοδότες, με στόχο λογαριασμούς που συνδέονται με περισσότερα από 373 εκατομμύρια δολάρια. Παράλληλα, εταιρεία στη Φλόριντα έχασε 6,5 εκατομμύρια δολάρια μέσα από 15 τραπεζικές μεταφορές σε διάστημα τριών ημερών.
Στη Γαλλία, η Crédit Mutuel Arkéa φέρεται να υπέστη απώλειες περίπου 118 εκατομμυρίων δολαρίων μέσω υποθέσεων απάτης που αφορούσαν πελάτες της.
Η Ιαπωνία προετοιμάζεται για την επόμενη φάση
Ιδιαίτερη σημασία έχει η αντίδραση της Ιαπωνίας. Οι απώλειες από διαδικτυακές και τηλεφωνικές απάτες από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο έφτασαν τα 261 δισεκατομμύρια γιεν, περίπου 1,7 δισεκατομμύρια δολάρια, ξεπερνώντας ήδη τον ρυθμό του προηγούμενου ετήσιου ρεκόρ.
Η ιαπωνική Εθνική Αστυνομική Υπηρεσία προχωρά στην ανταλλαγή δεδομένων για περιστατικά απάτης με 807 χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, επιδιώκοντας να εντοπίζει εγκαίρως ύποπτες συναλλαγές και να προστατεύει τα θύματα από νέες απώλειες.
Μια απειλή που ξεπερνά τα εθνικά σύνορα
Το ανησυχητικό στοιχείο δεν είναι μόνο το ύψος των χρηματικών απωλειών, αλλά και η πολυμορφία των μεθόδων που χρησιμοποιούν τα εγκληματικά δίκτυα. Άλλοτε εισβάλλουν απευθείας στα τραπεζικά συστήματα, άλλοτε εξαπατούν πελάτες με πλαστά τηλεφωνήματα, ενώ σε άλλες περιπτώσεις εξασφαλίζουν τη συνεργασία υπαλλήλων ή αξιοποιούν τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης.
Η σύγκριση με τις πρώτες ημέρες της πανδημίας του κορωνοϊού χρησιμοποιείται ως προειδοποίηση για το πόσο γρήγορα μπορεί να εξαπλωθεί ένα διεθνές φαινόμενο προτού γίνει αντιληπτό το πραγματικό του μέγεθος. Ωστόσο, οι τραπεζικές απάτες και οι κυβερνοεπιθέσεις δεν αποτελούν μία ενιαία κρίση, αλλά ένα σύνολο διαφορετικών απειλών που απαιτούν συντονισμένη αντιμετώπιση.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο πόσα χρήματα έχουν ήδη χαθεί, αλλά κατά πόσο οι τράπεζες και οι κρατικές αρχές είναι προετοιμασμένες να αντιμετωπίσουν την επόμενη γενιά οργανωμένων ψηφιακών επιθέσεων.
