Οι διαταραχές στο υγροποιημένο φυσικό αέριο από τη Μέση Ανατολή και η μειωμένη παραγωγή από Κατάρ και ΗΑΕ οδηγούν τις ευρωπαϊκές αποθήκες σε επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα ενόψει του χειμώνα 2026-2027.
Η Ευρώπη οδεύει προς τον χειμώνα του 2026/27 αντιμέτωπη με έναν εφιάλτη που πίστευε ότι είχε αφήσει οριστικά πίσω της: τις άδειες αποθήκες φυσικού αερίου. Σύμφωνα με τις τελευταίες προβλέψεις, οι εγκαταστάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναμένεται να ολοκληρώσουν την περίοδο επαναπλήρωσης με πληρότητα μόλις 76%, το χαμηλότερο ανώτατο επίπεδο αποθήκευσης που έχει καταγραφεί από το 2011.
Τα δεδομένα σημαίνουν πρακτικά ότι η Γηραιά Ήπειρος εισέρχεται στην πιο κρίσιμη ενεργειακά περίοδο του έτους με ένα έλλειμμα-μαμούθ στις δεξαμενές της, γεγονός που απειλεί να εκτοξεύσει τις τιμές της ενέργειας και να επαναφέρει μνήμες από την ενεργειακή κρίση του 2022.
Ο «δίδυμος» εφιάλτης από τη μέση ανατολή
Πίσω από αυτή τη ζοφερή εικόνα κρύβεται ένας συνδυασμός γεωπολιτικών και παραγωγικών παραγόντων που χτυπούν ταυτόχρονα την αγορά του υγροποιημένου φυσικού αερίου, του πολύτιμου LNG που έχει αντικαταστήσει το ρωσικό αέριο αγωγών.
Ο βασικός ένοχος είναι η σοβαρή διαταραχή στις ροές LNG εξαιτίας του πολέμου στο Ιράν. Η σύγκρουση που κλιμακώθηκε το 2026 έχει επηρεάσει δραματικά την ασφάλεια των θαλάσσιων οδών στα Στενά του Ορμούζ, το πιο κρίσιμο πέρασμα για τις παγκόσμιες μεταφορές ενέργειας. Οι ασφαλιστικές εταιρείες είτε αποσύρονται είτε εκτοξεύουν τα ασφάλιστρα, ενώ μεγάλοι ενεργειακοί κολοσσοί αναγκάζονται να επαναδρομολογούν ή να ακυρώνουν φορτία.
Σαν να μην έφτανε αυτό, η προσφορά συμπιέζεται περαιτέρω από τη μειωμένη παραγωγή σε δύο από τους μεγαλύτερους προμηθευτές LNG παγκοσμίως: το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Τεχνικά προβλήματα σε μονάδες υγροποίησης, σε συνδυασμό με την αυξημένη εγχώρια ζήτηση λόγω καύσωνα στην περιοχή του Κόλπου, έχουν περιορίσει σημαντικά τα διαθέσιμα φορτία για εξαγωγή προς την Ευρώπη.
Χειμώνας υψηλού ρίσκου
Το χάσμα στην αποθήκευση φέρνει την Ευρώπη αντιμέτωπη με έναν εξαιρετικά ευάλωτο χειμώνα. Ακόμη και μια φυσιολογική χειμερινή περίοδος θα απαιτήσει σημαντικές ποσότητες αερίου για θέρμανση και ηλεκτροπαραγωγή. Εάν ο καιρός αποδειχθεί δριμύς ή παρατεταμένος, οι χώρες της Ε.Ε. θα αναγκαστούν να ανταγωνιστούν σκληρά στην παγκόσμια αγορά spot LNG για να προσελκύσουν φορτία, ανεβάζοντας τις τιμές σε δυσθεώρητα ύψη, και πάλι χωρίς εγγύηση επάρκειας.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρακολουθεί με ανησυχία την κατάσταση, ωστόσο τα περιθώρια παρέμβασης είναι περιορισμένα, καθώς η λύση δεν βρίσκεται στην πολιτική διαχείριση της ζήτησης αλλά στην αδυναμία της φυσικής προσφοράς. Με τις αποθήκες να βρίσκονται στο χαμηλότερο σημείο των τελευταίων 15 και πλέον ετών, η ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης κρέμεται, κυριολεκτικά, από μια κλωστή, και αυτή η κλωστή περνά μέσα από ταραγμένα νερά.
