Το εντυπωσιακότερο θερινό φαινόμενο του έναστρου ουρανού κορυφώνεται τη νύχτα της 12ης προς 13η Αυγούστου
Ένα από τα πιο εντυπωσιακά ουράνια θεάματα του καλοκαιριού βρίσκεται προ των πυλών. Οι Περσείδες, η περίφημη βροχή διαττόντων που κάθε χρόνο προσφέρει ένα μοναδικό θέαμα στον νυχτερινό ουρανό, κορυφώνονται φέτος τη νύχτα της 12ης προς 13η Αυγούστου, με τις συνθήκες παρατήρησης να χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα ευνοϊκές.
Ο λόγος είναι η νέα σελήνη, η οποία συμπίπτει χρονικά με την κορύφωση των Περσείδων και σημαίνει ότι το φως της σελήνης δεν θα «σκεπάζει» τους πιο αμυδρούς διάττοντες. Έτσι, όσοι βρεθούν μακριά από τα φώτα των πόλεων θα έχουν τη δυνατότητα να απολαύσουν έναν πολύ σκοτεινό ουρανό και να διακρίνουν περισσότερα ίχνη φωτός να διασχίζουν το στερέωμα.
Έως και 100 διάττοντες την ώρα υπό ιδανικές συνθήκες
Οι Περσείδες προέρχονται από τα υπολείμματα του κομήτη 109P/Swift Tuttle. Καθώς η Γη κινείται μέσα από το νέφος των σωματιδίων που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης, μικροσκοπικά σωματίδια εισέρχονται στην ατμόσφαιρα με εξαιρετικά υψηλές ταχύτητες.
Η τριβή και η αλληλεπίδρασή τους με τα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας προκαλούν την έντονη φωτεινή γραμμή που βλέπουμε από το έδαφος ως «πεφταστέρι». Οι ταχύτητες εισόδου μπορούν να φθάσουν περίπου τα 60 χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο, με την ενέργεια των σωματιδίων να μετατρέπεται σε θερμότητα, φως και ιονισμό.
Σε ιδανικές συνθήκες, ο θεωρητικός ρυθμός μπορεί να φθάσει έως και περίπου 100 διάττοντες την ώρα. Στην πραγματικότητα, ο αριθμός που θα δει κάθε παρατηρητής εξαρτάται από την καθαρότητα της ατμόσφαιρας, τη φωτορύπανση, το ύψος του ορίζοντα και την εμπειρία του παρατηρητή.
Η καλύτερη ώρα είναι μετά τα μεσάνυχτα
Το φαινόμενο μπορεί να παρατηρηθεί κατά τη διάρκεια της νύχτας, ωστόσο οι καλύτερες ώρες εντοπίζονται συνήθως μετά τα μεσάνυχτα και μέχρι λίγο πριν από την αυγή. Τότε η πλευρά της Γης στην οποία βρισκόμαστε είναι στραμμένη προς την κατεύθυνση της τροχιάς της και η πιθανότητα να συναντήσει περισσότερα σωματίδια αυξάνεται.
Δεν χρειάζεται τηλεσκόπιο ούτε ειδικός εξοπλισμός. Το σημαντικότερο είναι ένας σκοτεινός τόπος, όσο το δυνατόν μακριά από τον τεχνητό φωτισμό των πόλεων, ένα ανοικτό οπτικό πεδίο και λίγη υπομονή. Τα μάτια χρειάζονται περίπου 20 έως 30 λεπτά για να προσαρμοστούν πλήρως στο σκοτάδι, επομένως η συνεχής χρήση κινητού τηλεφώνου μπορεί να περιορίσει την ικανότητα παρατήρησης.
Δεν εμφανίζονται όλα από το ίδιο σημείο
Το ακτινοβόλο σημείο των Περσείδων βρίσκεται στον αστερισμό του Περσέα. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι οι διάττοντες θα εμφανίζονται αποκλειστικά σε εκείνο το σημείο του ουρανού. Οι φωτεινές γραμμές μπορούν να διασχίσουν μεγάλο τμήμα του στερεώματος.
Για τον λόγο αυτό, ο παρατηρητής δεν χρειάζεται να κοιτάζει επίμονα ένα συγκεκριμένο σημείο. Πολύ καλύτερη εικόνα προσφέρει η χαλάρωση, η ξαπλωτή θέση και η παρατήρηση όσο μεγαλύτερου τμήματος του ουρανού γίνεται.
Ένα καλοκαίρι γεμάτο ουράνια φαινόμενα
Οι Περσείδες δεν είναι το μοναδικό φαινόμενο που προσφέρει ο θερινός ουρανός. Από τα μέσα Ιουλίου έως και τα τέλη Αυγούστου καταγράφεται αυξημένη δραστηριότητα διαττόντων, ενώ παράλληλα δραστηριοποιούνται και μικρότερες βροχές διαττόντων.
Μεταξύ αυτών βρίσκονται οι Δέλτα Υδροχοΐδες, οι Άλφα Αιγοκερίδες, οι Ήτα Ηριδανίδες και οι Κάππα Κύκνιδες, οι οποίες παρουσιάζουν διαφορετική ένταση, ταχύτητα και χαρακτηριστικά.
Ωστόσο, οι Περσείδες παραμένουν το μεγάλο θερινό ραντεβού των φίλων της αστρονομίας. Και το φετινό ραντεβού έχει έναν επιπλέον σύμμαχο, το σκοτάδι της Νέας Σελήνης.
Έτσι, τις νύχτες γύρω από τις 12 και 13 Αυγούστου, αρκεί πολλές φορές να σηκώσει κανείς το βλέμμα του προς τον ουρανό για να αντιληφθεί ότι, μακριά από τον θόρυβο και τα φώτα της καθημερινότητας, το Σύμπαν συνεχίζει το δικό του αέναο θέαμα.
