Το ρεπορτάζ του Newsbomb και τα ερωτήματα για την ανάθεση
Έναντι 50.600 ευρώ τον μήνα, συν ποσοστό 2% επί των εσόδων, παραχωρήθηκαν για έξι χρόνια τα πωλητήρια σε 27 σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους και μουσεία της χώρας.
Σημαντικές πληροφορίες για την παραχώρηση των πωλητηρίων στους μεγαλύτερους αρχαιολογικούς χώρους της Ελλάδας φέρνει στο φως ρεπορτάζ του Newsbomb, το οποίο καταγράφει τη διαδικασία ανάθεσης, τους οικονομικούς όρους και τα ερωτήματα που έχουν τεθεί από ανθρώπους του πολιτισμού σχετικά με τον διαγωνισμό.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Newsbomb, η σύμβαση υπογράφηκε στις 14 Αυγούστου 2026 και αφορά 27 πωλητήρια σε χώρους όπως η Ακρόπολη, η Κνωσός, οι Δελφοί, η Ολυμπία, οι Μυκήνες, η Βεργίνα και άλλοι σημαντικοί αρχαιολογικοί και πολιτιστικοί χώροι.
Η διάρκεια της παραχώρησης είναι έξι χρόνια, με δυνατότητα παράτασης για ακόμη έξι, ενώ το συνολικό συμφωνημένο μηνιαίο μίσθωμα ανέρχεται σε 50.600 ευρώ, με επιπλέον ποσοστό 2% επί των εσόδων.
Η ανάθεση έγινε στην εταιρεία «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΑΝΑΜΝΗΣΤΙΚΑ Α.Ε.», η οποία, σύμφωνα με το δημοσίευμα, προέκυψε από τη σύμπραξη των εταιρειών Space και Radiant.
Ποια πωλητήρια περιλαμβάνει η σύμβαση
Μεταξύ των 27 σημείων που περιλαμβάνονται στη σύμβαση είναι:
- η Ακρόπολη Αθηνών, με μηνιαίο μίσθωμα 17.000 ευρώ,
- η Κνωσός, με 7.650 ευρώ,
- οι Δελφοί και το Αρχαιολογικό Μουσείο Δελφών, από 3.000 ευρώ το καθένα,
- η Ολυμπία και το Αρχαιολογικό Μουσείο Ολυμπίας, από 2.100 ευρώ,
- η Επίδαυρος, με 1.600 ευρώ,
- οι Βασιλικοί Τάφοι των Αιγών, με 1.350 ευρώ,
- η Μεσαιωνική Πόλη της Ρόδου και το Παλάτι του Μαγίστρου, από 1.250 ευρώ,
- οι Μυκήνες, με 1.100 ευρώ,
- το Σούνιο, με 1.050 ευρώ,
- το Ακρωτήρι Θήρας, με 1.150 ευρώ,
- το Παλαμήδι, ο Μυστράς και άλλοι αρχαιολογικοί και πολιτιστικοί χώροι.
Στη λίστα περιλαμβάνονται επίσης πωλητήρια σε Χανιά, Ρέθυμνο, Κέρκυρα, Θεσσαλονίκη, Κω και στον Κεραμεικό.
Τα ερωτήματα για τη διαδικασία
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το σκέλος του ρεπορτάζ του Newsbomb που αφορά τη διαδικασία του διαγωνισμού.
Όπως αναφέρει το δημοσίευμα, πριν από την παραχώρηση είχαν προηγηθεί μελέτες σχετικά με τις ροές επισκεπτών στους αρχαιολογικούς χώρους. Τις μελέτες αυτές είχε αναλάβει η εταιρεία Radiant, σύμφωνα με τις πληροφορίες που επικαλείται το Newsbomb.
Συγκεκριμένα, το δημοσίευμα αναφέρει τρεις μελέτες που πραγματοποιήθηκαν το 2023, το 2024 και το 2026, με συνολικό κόστος που αναφέρεται στις σχετικές συμβάσεις περίπου 82.700 ευρώ.
Το στοιχείο που δημιουργεί ερωτήματα, όπως επισημαίνει το Newsbomb, είναι ότι η εταιρεία Radiant συμμετείχε στη συνέχεια στη σύσταση της «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΑΝΑΜΝΗΣΤΙΚΑ Α.Ε.», στην οποία τελικά κατακυρώθηκε η εκμίσθωση των 27 πωλητηρίων.
Το ίδιο το Newsbomb χαρακτηρίζει το γεγονός ζήτημα που εγείρει ερωτήματα σχετικά με πιθανή σύγκρουση συμφερόντων. Πρόκειται για δημοσιογραφική διαπίστωση και ερώτημα που τίθεται στο πλαίσιο του ρεπορτάζ και όχι για δικαστικά διαπιστωμένη παράβαση.
Μόνο μία συμμετοχή στον διαγωνισμό
Ένα ακόμη στοιχείο που αναδεικνύει το Newsbomb είναι ότι στον διαγωνισμό συμμετείχε μία μόνο ένωση εταιρειών, η Space Hellas – Radiant Technologies, η οποία, σύμφωνα με το δημοσίευμα, ήταν η μοναδική υποψήφια που πληρούσε όλους τους όρους συμμετοχής.
Η τιμή εκκίνησης είχε καθοριστεί στα 46.030 ευρώ τον μήνα, ενώ η τελική προσφορά έφτασε τα 50.600 ευρώ, δηλαδή ήταν υψηλότερη κατά 4.570 ευρώ.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, η διαδικασία του διαγωνισμού είχε διάρκεια μόλις δύο ημερών.
Οι όροι που είχαν τεθεί
Ο Οργανισμός Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (ΟΔΑΠ), ο οποίος διαχειρίζεται τα έσοδα από τα μνημεία και τους αρχαιολογικούς χώρους, είχε θέσει συγκεκριμένες προϋποθέσεις για τη συμμετοχή.
Μεταξύ άλλων απαιτούνταν:
μέσος ετήσιος κύκλος εργασιών άνω των 5 εκατ. ευρώ και θετικά ίδια κεφάλαια,
εμπειρία τουλάχιστον ενός έτους στη λειτουργία πωλητηρίου αναμνηστικών σε πολιτιστικό χώρο,
δικαιώματα αποκλειστικής εμπορικής διανομής προϊόντων τρίτου,
προηγούμενη υλοποίηση και παράδοση ολοκληρωμένου πληροφοριακού συστήματος αξίας άνω του 1 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ.
Όπως αναφέρει το Newsbomb, τον πρώτο από τους συγκεκριμένους όρους πληρούσε η Radiant, ενώ τον τελευταίο η Space, γεγονός που επέτρεψε στην ένωση των δύο εταιρειών να καλύπτει συνολικά τις απαιτήσεις της διακήρυξης.
Οι αντιδράσεις εργαζομένων του υπουργείου Πολιτισμού
Η παραχώρηση έχει προκαλέσει αντιδράσεις από εργαζομένους στον χώρο του πολιτισμού.
Η πρόεδρος του Ενιαίου Συλλόγου Υπαλλήλων του υπουργείου Πολιτισμού Αττικής, Στερεάς και Νήσων, Δέσποινα Κουτσούμπα, μιλώντας στο Newsbomb, εξέφρασε την αντίθεσή της στην αυξανόμενη συμμετοχή ιδιωτών στη διαχείριση υποδομών και υπηρεσιών που συνδέονται με τους αρχαιολογικούς χώρους.
Οι εργαζόμενοι υποστηρίζουν ότι η λειτουργία των πωλητηρίων, των εισιτηρίων και άλλων υποδομών θα πρέπει να παραμένει υπό τον έλεγχο της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας.
Από την πλευρά της, η κ. Κουτσούμπα υποστήριξε ότι υπάρχει ευρύτερη τάση εμπορευματοποίησης των μνημείων, ενώ προανήγγειλε τη συνέχιση των κινητοποιήσεων των εργαζομένων. Οι συγκεκριμένες τοποθετήσεις αποτελούν τις θέσεις του συνδικαλιστικού φορέα και των εκπροσώπων των εργαζομένων που επικαλείται το Newsbomb.
Ένα θέμα που αφορά τη διαχείριση της πολιτιστικής κληρονομιάς
Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή δεν αφορά ένα μεμονωμένο πωλητήριο, αλλά 27 σημεία σε μερικούς από τους σημαντικότερους αρχαιολογικούς χώρους και μουσεία της Ελλάδας.
Η Ακρόπολη, η Κνωσός, οι Δελφοί, η Ολυμπία, οι Μυκήνες, οι Αιγές, η Επίδαυρος και άλλοι χώροι αποτελούν σημεία με ιδιαίτερα υψηλή επισκεψιμότητα και σημαντική οικονομική δραστηριότητα.
Το ρεπορτάζ του Newsbomb θέτει έτσι ένα ευρύτερο ζήτημα: με ποιο μοντέλο θα διαχειρίζεται στο εξής το κράτος τις εμπορικές δραστηριότητες που αναπτύσσονται γύρω από την πολιτιστική κληρονομιά και ποιο θα είναι το όφελος για το Δημόσιο.
Το συγκεκριμένο ρεπορτάζ του Newsbomb αποτελεί την πηγή των πληροφοριών που παρουσιάζονται στο παρόν δημοσίευμα και μπορείτε να το διαβάσετε ολόκληρο στην ιστοσελίδα του μέσου.
