Ένας πόλεμος λέξεων μεταξύ του Διευθύνοντος Συμβούλου της SpaceX, Έλον Μασκ, και του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντικές επιπτώσεις για την εξερεύνηση του διαστήματος υπό την ηγεσία των ΗΠΑ.
Ο Έλον Μασκ απειλεί να παροπλίσει το διαστημόπλοιο Dragon της SpaceX μετά την κόντρα Τραμπ. Τι σημαίνει αυτό για τη διαστημική βιομηχανία των ΗΠΑ;
Μια εντυπωσιακή και άκρως δημόσια αντιπαράθεση ξέσπασε στις 5 Ιουνίου μεταξύ του Ντόναλντ Τραμπ και του Έλον Μασκ, προκαλώντας ανησυχίες για το μέλλον της SpaceX και γενικότερα της διαστημικής βιομηχανίας των ΗΠΑ. Οι διαξιφισμοί, που εκτυλίχθηκαν κυρίως στα κοινωνικά δίκτυα, απειλούν να πλήξουν κυβερνητικά συμβόλαια αξίας άνω των 22 δισ. δολαρίων, ποσό που ενδέχεται να είναι ακόμα μεγαλύτερο, σύμφωνα με αναλυτές.
Η σπίθα άναψε όταν ο Μασκ επέκρινε με σφοδρότητα στο X το νέο νομοσχέδιο δαπανών της κυβέρνησης, χαρακτηρίζοντάς το «αηδιαστικό βδέλυγμα» και κατηγορώντας τους νομοθέτες που το υπερψήφισαν. Η σύγκρουση κορυφώθηκε με αντεγκλήσεις γύρω από ευαίσθητα ζητήματα, με τον Μασκ να υπαινίσσεται σύνδεση του πρώην προέδρου με τον Τζέφρι Έπσταϊν, κάτι που ο Λευκός Οίκος απέρριψε έντονα.
Ο Ντόναλντ Τραμπ απάντησε με βαρείς χαρακτηρισμούς, αφήνοντας αιχμές για «τρολάρισμα» από τον Μασκ και προτείνοντας ανοιχτά την ακύρωση όλων των κρατικών επιδοτήσεων και συμβολαίων προς τις εταιρείες του, υποστηρίζοντας ότι αυτό θα εξοικονομούσε «δισεκατομμύρια δολάρια» από τον κρατικό προϋπολογισμό.
Η αντίδραση του Έλον Μασκ ήταν εξίσου εκρηκτική. Ανακοίνωσε πως, λόγω των απειλών Τραμπ, η SpaceX θα ξεκινούσε άμεσα τον παροπλισμό της κάψουλας Dragon, βασικού οχήματος της NASA για τη μεταφορά αστροναυτών στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS). Παρότι αργότερα ανακάλεσε λέγοντας «Εντάξει, δεν θα την παροπλίσουμε», η αρχική δήλωση προκάλεσε κύμα ανησυχίας για τις επιπτώσεις στην ασφάλεια και τη συνέχιση των αμερικανικών διαστημικών αποστολών.
Η κάψουλα Dragon αποτελεί τον βασικό πυλώνα των επανδρωμένων αποστολών των ΗΠΑ από αμερικανικό έδαφος. Παράλληλα, η NASA έχει επενδύσει πάνω από 4 δισ. δολάρια στο σεληνιακό πρόγραμμα Starship HLS, που ανέθεσε στη SpaceX για την αποστολή Artemis 3 το 2027 — το εγχείρημα που φιλοδοξεί να επαναφέρει Αμερικανούς αστροναύτες στη Σελήνη μετά από μισό αιώνα.
Η SpaceX έχει σαφές τεχνολογικό προβάδισμα έναντι των ανταγωνιστών της, όπως η Blue Origin του Τζεφ Μπέζος και η Boeing, της οποίας η κάψουλα Starliner παραμένει επιχειρησιακά προβληματική. Πέρυσι, δύο αστροναύτες παρέμειναν καθηλωμένοι στον ISS για εννέα μήνες λόγω αστοχιών του Starliner, επιστρέφοντας τελικά με μια Dragon.
Αντιδράσεις προκάλεσαν και οι δηλώσεις του Μασκ, με την εκπρόσωπο Τύπου της NASA να αποφεύγει να σχολιάσει ευθέως, αλλά να επιβεβαιώνει τη συνέχιση της συνεργασίας με τους ιδιωτικούς εταίρους. Η αναπληρώτρια διευθύντρια της NASA, Λόρι Γκάρβερ, τόνισε ότι η ακύρωση των συμβολαίων δεν είναι μόνο αντίθετη με τα εθνικά συμφέροντα, αλλά πιθανώς και παράνομη, ενώ χαρακτήρισε ανεύθυνη την απειλή παροπλισμού διαστημοπλοίου από έναν ιδιώτη CEO.
Καθώς οι εντάσεις κλιμακώνονται, το ερώτημα που πλανάται είναι αν η σύγκρουση μεταξύ των δύο ισχυρών ανδρών θα εξελιχθεί σε τροχοπέδη για τη διαστημική φιλοδοξία της Αμερικής ή αν πρόκειται για μια θεαματική, αλλά τελικά προσωρινή, κρίση. Το βέβαιο είναι πως το μέλλον των αμερικανικών διαστημικών αποστολών εξαρτάται περισσότερο από ποτέ από τη λεπτή ισορροπία πολιτικής και τεχνολογικής συνεργασίας.
