Σε πολιτική πίεση τίθεται η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, καθώς ξεκινά επίσημα η διαδικασία ψήφου δυσπιστίας εις βάρος της στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Η πρωτοβουλία, που προέρχεται από τον Ρουμάνο ευρωβουλευτή Γκεόργκε Πιπερέα και υποστηρίζεται κυρίως από τη δεξιά πτέρυγα, αφορά, μεταξύ άλλων, τη διαχείριση της πανδημίας, την έλλειψη διαφάνειας και πρόσφατες αποφάσεις της Επιτροπής που ελήφθησαν χωρίς κοινοβουλευτική συμμετοχή.
Η ψήφος θα διεξαχθεί την επόμενη εβδομάδα, καθώς συγκεντρώθηκαν οι απαραίτητες 72 υπογραφές, δηλαδή τουλάχιστον το ένα δέκατο των ευρωβουλευτών, όπως προβλέπει ο κανονισμός. Παρότι η πιθανότητα να υπερψηφιστεί η πρόταση είναι ελάχιστη, καθώς απαιτεί πλειοψηφία δύο τρίτων και ταυτόχρονα πλειοψηφία των μελών του Κοινοβουλίου, δηλαδή τουλάχιστον 361 ψήφους, η συζήτηση καθίσταται πολιτικά κρίσιμη.
Η πρωτοβουλία αυτή έρχεται σε μια περίοδο που η φον ντερ Λάιεν έχει προκαλέσει αντιδράσεις ακόμα και εντός του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, στο οποίο ανήκει. Κύριες αιχμές είναι η πρότασή της για ταχεία υιοθέτηση δανειοδοτικού μηχανισμού πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ για αμυντικούς σκοπούς χωρίς κοινοβουλευτική διαδικασία, καθώς και η διαχείριση της πανδημίας.
Στο στόχαστρο η διαχείριση της πανδημίας και η Pfizer
Στο επίκεντρο των κατηγοριών βρίσκεται η άρνηση της Επιτροπής να δώσει στη δημοσιότητα τα γραπτά μηνύματα που φέρεται να αντάλλαξε η Πρόεδρος με τον CEO της Pfizer κατά την περίοδο των διαπραγματεύσεων για τα εμβόλια. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έχει ήδη επισημάνει έλλειψη επαρκούς νομικής αιτιολόγησης για τη μη δημοσιοποίηση των στοιχείων. Παράλληλα, επικρίσεις δέχεται και για εμβόλια αξίας περίπου 4 δισ. ευρώ που έμειναν αχρησιμοποίητα, καθώς και για πιθανούς χειρισμούς που επηρέασαν εκλογικές διαδικασίες σε κράτη-μέλη, όπως η Ρουμανία και η Γερμανία, μέσω της εφαρμογής του Νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες.
Αντιδράσεις από το ΕΛΚ – Μήνυμα σταθερότητας από τον Βέμπερ
Ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας του ΕΛΚ, Μάνφρεντ Βέμπερ, απέρριψε κατηγορηματικά την πρόταση, χαρακτηρίζοντάς την «πολιτικό κόλπο» δίχως προοπτικές. Τόνισε ότι η φον ντερ Λάιεν ηγείται της Ε.Ε. με ισχυρή εντολή και ότι τέτοιες ενέργειες υπονομεύουν την ευρωπαϊκή σταθερότητα σε μία περίοδο παγκόσμιας κρίσης.
Ιστορικό και προηγούμενα
Πρόκειται για σπάνια κοινοβουλευτική διαδικασία, καθώς η τελευταία απόπειρα μομφής σημειώθηκε το 2014 κατά της Επιτροπής Γιούνκερ, η οποία απορρίφθηκε πανηγυρικά. Η μόνη φορά που μία Ευρωπαϊκή Επιτροπή οδηγήθηκε σε παραίτηση ήταν το 1999, υπό τον Ζακ Σαντέρ, μετά από έκθεση που αποκάλυπτε διαφθορά και νεποτισμό.
