Απλούστερη, ασφαλέστερη και πιο αποδοτική γίνεται η απόρριψη παλιών ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών στη Γερμανία, με νέο κανονισμό που τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2026.
Ο νόμος, ο οποίος ψηφίστηκε από την Bundestag και την Bundesrat, ενσωματώνει στη γερμανική νομοθεσία την τροποποίηση της ευρωπαϊκής οδηγίας για τα απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (ΑΗΗΕ), που υιοθετήθηκε τον Μάρτιο του 2024.
Σχεδόν κάθε νοικοκυριό διαθέτει σήμερα παλιές ή αχρησιμοποίητες συσκευές με μπαταρίες λιθίου ή επαναφορτιζόμενες μπαταρίες, όπως κινητά τηλέφωνα, φορητούς υπολογιστές, ηλεκτρονικά τσιγάρα, ηλεκτρικές ξυριστικές μηχανές και φακούς. Όταν αυτές οι συσκευές δεν επισκευάζονται, θα πρέπει να οδηγούνται στην ανακύκλωση, με στόχο τόσο την προστασία του περιβάλλοντος όσο και την ανάκτηση πολύτιμων υλικών.
Τα δημοτικά κέντρα ανακύκλωσης παραμένουν ο βασικός πυλώνας συλλογής των ηλεκτρονικών αποβλήτων. Για την αποτροπή πυρκαγιών, οι νέοι κανονισμοί προβλέπουν αυστηρότερες διαδικασίες, με τη διαλογή των απορριπτόμενων συσκευών να επιτρέπεται αποκλειστικά σε εκπαιδευμένο προσωπικό. Παράλληλα, το μέτρο αποσκοπεί στη βελτίωση της ποιότητας και της ποσότητας των ανακυκλώσιμων υλικών που συλλέγονται.
Για τις περιοχές όπου η πρόσβαση σε κέντρα ανακύκλωσης είναι περιορισμένη, ενισχύεται ο ρόλος των καταστημάτων. Τα σημεία συλλογής υποχρεούνται πλέον να φέρουν ενιαία σήμανση με το λογότυπο «Electrical Appliance Take-Back», ενώ οι καταναλωτές θα ενημερώνονται για την ορθή απόρριψη μέσω ειδικών συμβόλων στα ράφια ή στους ιστότοπους των καταστημάτων.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα ηλεκτρονικά τσιγάρα, τα οποία συχνά καταλήγουν στα οικιακά απορρίμματα ή στο περιβάλλον. Σύμφωνα με τον νέο κανονισμό, τα σημεία πώλησης έχουν προθεσμία έως τα μέσα του 2026 για να εφαρμόσουν τις απαραίτητες υποδομές. Μετά την προθεσμία αυτή, οι καταναλωτές θα μπορούν να επιστρέφουν δωρεάν τα ηλεκτρονικά τσιγάρα σε οποιοδήποτε κατάστημα τα διαθέτει, ανεξάρτητα από το αν τα αγόρασαν εκεί ή αν προχωρούν σε νέα αγορά.
Ο νόμος ξεκαθαρίζει ρητά ότι οι ηλεκτρικές συσκευές δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να απορρίπτονται στα κοινά οικιακά απορρίμματα ή στην κίτρινη σακούλα ανακύκλωσης. Τέτοιες πρακτικές ενέχουν σοβαρούς κινδύνους πυρκαγιάς και τραυματισμών, καθώς τα συστήματα αυτά δεν είναι σχεδιασμένα για την ασφαλή διαχείριση ηλεκτρονικών αποβλήτων.
Πέρα από τον κίνδυνο ατυχημάτων, οι συσκευές αυτές περιέχουν επικίνδυνες ουσίες και βαρέα μέταλλα, όπως μόλυβδο, αρσενικό, χαλκό και υδράργυρο, τα οποία μπορούν να διαρρεύσουν στο έδαφος και τα υπόγεια ύδατα, απειλώντας τα οικοσυστήματα και τη δημόσια υγεία. Ταυτόχρονα, περιλαμβάνουν πολύτιμα υλικά, όπως αλουμίνιο, σίδηρο, κοβάλτιο, νικέλιο, ασήμι και ψευδάργυρο, των οποίων η ανακύκλωση μειώνει την εξάρτηση από εισαγωγές και εξοικονομεί φυσικούς πόρους.
Η γερμανική κυβέρνηση θέτει τη σωστή απόρριψη και ανακύκλωση των ηλεκτρονικών αποβλήτων ως προτεραιότητα, επισημαίνοντας ότι οι διαθέσιμοι πόροι είναι περιορισμένοι και οι περιβαλλοντικές πιέσεις αυξάνονται. Ο νέος κανονισμός φιλοδοξεί να αλλάξει την καθημερινή πρακτική των καταναλωτών, καθιστώντας την ανακύκλωση ευκολότερη, ασφαλέστερη και πιο αποτελεσματική.
Γράφημα: Ίδρυμα PlanE/EAR
